Sprężone powietrze stosuje się w technice wodno-ściekowej między innymi do wentylacji i przepłukiwania rurociągów ciśnieniowych. Odpowiednio dobrany system ogranicza warunki sprzyjające procesom beztlenowym, powstawaniu osadów, nieprzyjemnych zapachów oraz odkładaniu się zanieczyszczeń na ściankach przewodów.

Dlaczego rurociągi ciśnieniowe wymagają przepłukiwania?

Większość przewodów ciśnieniowych stosowanych w instalacjach wodno-ściekowych nie ma otworów rewizyjnych. Rurociągi pozostają napełnione ściekami, a ich przebieg obejmuje spadki, wzniesienia i łuki. Taka konstrukcja utrudnia kontrolę stanu przewodów i mechaniczne usuwanie nagromadzonych zanieczyszczeń.

Do zamkniętego rurociągu nie napływa świeże powietrze. Tlen obecny w ściekach szybko zużywają procesy mikrobiologiczne i chemiczne. Przy dłuższym czasie transportu mogą powstać warunki beztlenowe, które sprzyjają tworzeniu związków odpowiedzialnych za uciążliwy zapach oraz korozję instalacji.

Regularne wprowadzanie sprężonego powietrza pomaga natleniać ścieki i przepłukiwać przewody. Ogranicza również powstawanie szlamu oraz osadów na wewnętrznych powierzchniach rurociągów.

 

Widok klasycznej studzienki systemu kanalizacji cisnieniowej

Widok klasycznej studzienki systemu kanalizacji ciśnieniowej.

Sprężarki tłokowe BOGE serii SRD

Do takich zastosowań często wykorzystuje się smarowane olejem sprężarki tłokowe. Urządzenia muszą dostarczać odpowiednią ilość powietrza przy wymaganym ciśnieniu oraz pracować niezawodnie w warunkach charakterystycznych dla obiektów wodno-ściekowych.

Firma BOGE opracowała sprężarki tłokowe serii SRD z myślą o zastosowaniach wymagających trwałego i kompaktowego źródła sprężonego powietrza. Potrzebna wydajność zależy między innymi od średnicy i długości rurociągu, jego przebiegu oraz przyjętego sposobu napowietrzania lub przepłukiwania.

Seria BOGE SRD osiąga wydajność na tłoczeniu od 260 do 730 l/min, mierzoną zgodnie z ISO 1217, załącznik C. Zakres mocy silników wynosi od 2,2 do 6,3 kW. Pozwala to dobrać urządzenie do instalacji o różnym zapotrzebowaniu na sprężone powietrze.

 

Sprężarka tłokowa BOGE typ SRD 350

Sprężarka tłokowa BOGE typ SRD 350

Dostępne konfiguracje sprężarek SRD

W technice wodno-ściekowej często stosuje się modele SRD 350 i SRD 500. Sprężarki mogą występować w kilku konfiguracjach:

  • na zbiorniku sprężonego powietrza,
  • ze zintegrowanym osuszaczem chłodniczym,
  • w wersji duplex z dwoma agregatami,
  • w obudowie dźwiękochłonnej.

Wersja na zbiorniku pozwala zgromadzić zapas powietrza i ograniczyć częstotliwość uruchamiania urządzenia. Osuszacz chłodniczy zmniejsza ilość wilgoci trafiającej do dalszej części instalacji. Obudowa dźwiękochłonna sprawdza się w miejscach, w których należy ograniczyć poziom hałasu.

Układ duplex zwiększa dostępną wydajność lub pozwala stworzyć rezerwę na czas przeglądu i awarii jednego agregatu. Sposób sterowania urządzeniami można dostosować do wymagań konkretnej instalacji.

Bezpośredni napęd ogranicza straty i liczbę części serwisowych

Silnik w sprężarkach SRD jest bezpośrednio sprzęgnięty ze stopniem sprężającym. Konstrukcja nie wymaga przekładni pasowej. Brak pasów ogranicza straty przeniesienia napędu oraz usuwa potrzebę ich okresowej kontroli, regulacji napięcia i wymiany.

Szlifowane powierzchnie cylindrów pomagają ograniczyć ilość oleju przedostającego się do sprężonego powietrza. Zintegrowana chłodnica skutecznie odprowadza ciepło powstające podczas sprężania. Prawidłowe chłodzenie wpływa na stabilność pracy urządzenia i trwałość jego podzespołów.

Sprężarki wyposażono również w wentylowany mechanicznie wyłącznik ciśnieniowy, zabezpieczenie nadprądowe oraz licznik godzin pracy. Licznik ułatwia planowanie przeglądów na podstawie rzeczywistego czasu eksploatacji.

Praca ciągła sprężarki w instalacji wodno-ściekowej

Sprężarki BOGE SRD mają oznaczenie S1. Oznacza ono, że silnik może pracować w trybie ciągłym przy stałym obciążeniu, aż urządzenie osiągnie równowagę cieplną.

Taka charakterystyka ma znaczenie w instalacjach, które wymagają długiego napowietrzania albo częstych cykli przepłukiwania rurociągów. Oznaczenie S1 nie zwalnia jednak z przestrzegania warunków pracy określonych przez producenta. Sprężarka nadal wymaga odpowiedniej wentylacji, właściwej temperatury otoczenia i regularnego serwisu.

Kompaktowa budowa ułatwia montaż sprężarki

Sprężarki SRD zajmują niewiele miejsca, dlatego można je montować w niewielkich pomieszczeniach technicznych i studzienkach o ograniczonej powierzchni. Przemyślany układ podzespołów ułatwia także dostęp podczas obsługi serwisowej.

Niewielka odległość między sprężarką a punktem wprowadzania powietrza pozwala skrócić przewody. Krótsza instalacja może ograniczyć straty ciśnienia, liczbę połączeń oraz ryzyko powstawania nieszczelności.

Każdy system sprężonego powietrza powinien odpowiadać parametrom rurociągu i sposobowi pracy instalacji. Przy doborze trzeba uwzględnić wymaganą wydajność, ciśnienie, częstotliwość przepłukiwania, warunki montażu, poziom hałasu oraz potrzebę zachowania rezerwy na wypadek przestoju jednego urządzenia.

FAQ – sprężarki w instalacjach wodno-ściekowych

Jakie dane są potrzebne do doboru sprężarki do rurociągu ciśnieniowego?

Należy określić średnicę, długość i przebieg rurociągu, wymagane ciśnienie, potrzebny przepływ powietrza oraz czas trwania cyklu przepłukiwania. Trzeba również uwzględnić temperaturę w miejscu montażu, dostępną przestrzeń i dopuszczalny poziom hałasu.

Po co stosuje się sprężarki w układzie duplex?

Układ duplex może zwiększać wydajność albo zapewniać rezerwę. Druga sprężarka przejmuje pracę podczas przeglądu, awarii lub okresowego wzrostu zapotrzebowania na powietrze.

Czy osuszacz chłodniczy jest potrzebny w każdej instalacji?

Nie. Potrzeba osuszania zależy od temperatury otoczenia, długości przewodów, miejsca ich prowadzenia i odporności urządzeń końcowych na kondensat. Ryzyko wykraplania wody trzeba ocenić podczas projektowania systemu.

Czy oznaczenie S1 oznacza, że sprężarka może pracować bez przerw serwisowych?

Nie. S1 określa dopuszczalny tryb pracy silnika, a nie brak wymagań konserwacyjnych. Urządzenie nadal wymaga kontroli poziomu oleju, chłodzenia, zabezpieczeń oraz wymiany części eksploatacyjnych zgodnie z harmonogramem.

Czy obudowa dźwiękochłonna może pogorszyć chłodzenie sprężarki?

Fabryczna obudowa uwzględnia przepływ powietrza potrzebny do chłodzenia urządzenia. Nie należy zastępować jej samodzielnie wykonaną, szczelną zabudową, ponieważ wzrost temperatury może skrócić trwałość podzespołów.

Kiedy lepiej zastosować jedną sprężarkę, a kiedy dwa mniejsze urządzenia?

Jedna sprężarka może wystarczyć przy stabilnym zapotrzebowaniu i dopuszczalnym krótkim przestoju. Dwa urządzenia ułatwiają dopasowanie wydajności, tworzą rezerwę i pozwalają prowadzić serwis bez całkowitego wyłączenia zasilania sprężonym powietrzem.

 

Artur Dybała
Artur DybałaLinkedIn

Prezes Zarządu AERZEN POLSKA z ponad 20-letnim doświadczeniem w branży przemysłowej. Specjalizuje się w strategicznym zarządzaniu, rozwoju sprzedaży oraz technologiach sprężania. Absolwent Executive MBA realizowanego we współpracy Warsaw Technical University, London Business School, HEC Paris i NHH Norwegian School of Economics. Łączy rozległą wiedzę techniczną z kompetencjami menedżerskimi, dzieląc się praktycznym doświadczeniem zdobytym na rynku polskim i europejskim.